‘Met een doorlopende leerlijn bieden we toekomstperspectief’

29 mei 2019

“Een goede doorstroom van vmbo naar mbo is van groot belang. Dat kost tijd; doorlopende leerlijnen zijn nog niet overal gangbaar. Voor jongeren is het belangrijk dat ze in een systeem starten waarvan duidelijk is dat het toeleidt naar een goede baan.”

Jan van Nierop is voorzitter van de Stichting Platforms VMBO en ambassadeur Nieuw VMBO en Sterk Techniekonderwijs. Hij is zijn hele werkzame leven actief in en voor het vmbo. “Ik vind het heerlijk om met jongeren te werken. Ze zijn direct, heel enthousiast en kunnen heel dankbaar zijn.”

Inhoud en beeldvorming

Op de vraag hoe het vmbo er momenteel voorstaat, volgt een genuanceerd antwoord. “Dat is een lastige vraag. Inhoudelijk gaat het goed. Het onderwijs is uitstekend en de leerlingen zelf geven het onderwijs gemiddeld een zeven. Als we kijken naar het imago, hebben we nog een heleboel te doen, zéker bij de ouders. Mensen met een beroepsopleiding zitten de komende 20 à 30 jaar gebeiteld. Er is dus volop toekomstperspectief voor hun kinderen.”

Intensief onderling contact

Van Nierop wijst erop dat het vmbo, anders dan de vroegere Ambachtsschool, geen kwalificerende opleiding is. Je kwalificeren voor een beroep doe je pas op een mbo-school. “Ik signaleer dat er te weinig verbinding is tussen mbo en bedrijfsleven. De ontwikkelingen in het bedrijfsleven is door scholen niet meer bij te houden. De innovatie en de veranderingen in beroepen gaan zo snel, dat een school daar eenvoudigweg niet in mee kán gaan. Juist daarom moet het onderlinge contact intensiever worden.”

Goede balans

Van Nierop maakt de kanttekening dat hét bedrijfsleven niet bestaat. Hij signaleert dat, wat hij noemt, het grote bedrijfsleven nog wel eens wil zeggen: ‘breng ze de juiste competenties maar bij, dan leren wij ze het vak’. Dit geldt echter niet voor het mkb. En dat zijn juist de bedrijven waar veel jongeren terecht komen. “In die bedrijven krijg ik vaak te horen dat ze ‘wel een hamer moeten kunnen vasthouden’. Ik bedoel daarmee te zeggen dat in het nieuwe onderwijs de belangen van alle soorten werkgevers moeten worden afgewogen. Dat betekent dus een goede balans zoeken tussen enerzijds het aanleren van technische vaardigheden en anderzijds aandacht voor competenties.”

Miljoenen euro’s

Van Nierop is momenteel druk met het begeleiden van technische vmbo-scholen om de 100 miljoen euro, die structureel is toegezegd, te gaan inzetten. Dit bedrag is in het laatste Regeerakkoord door het kabinet gepresenteerd. “In 78 regio’s maken vmboscholen samen met het bedrijfsleven en de mbo-scholen plannen om met name de instroom in het techniekonderwijs te verhogen. Daarbij wordt nadrukkelijk contact gezocht met het bedrijfsleven. Mooie voorbeelden zijn er zeker al. In Schoonhoven hebben 120 bedrijven zich verenigd om samen met het onderwijs te kijken waaraan behoefte is. En in de Achterhoek zijn er al keuzevakken die leerlingen echt letterlijk in een bedrijf moeten doen.”

Techniekpromotie

Van Nierop is vurig pleitbezorger van de doorlopende leerlijn. “We bieden jongeren daarmee een toekomstperspectief. Je voorkomt dat ze op het mbo een vak krijgen dat ook al op het vmbo behandeld is en je kunt de competenties goed op elkaar afstemmen. Dat is belangrijk om een beroepskeuze aantrekkelijk te maken en voortijdige uitstroom te voorkomen.” Wat betreft de promotie van de techniek zelf, heeft Van Nierop nog wel een wens. “Ik vind dat de promotie veel te versnipperd gebeurt. Landelijk, regionaal en iedere technische beroepsgroep ook nog eens voor zich. Ik zou het goed vinden als dat vanuit een kleiner aantal organisaties zou plaatsvinden.”